Grecja to kraj o wielkiej historii, tradycjach, wreszcie swoim klimatem i zabytkami co roku przyciągający miliony turystów. Obejmuje ona południe półwyspu Bałkańskiego (Peloponez, Attyka, Macedonia, Tracja, Tesalia, Epir) oraz ponad dwa tysiące wysp, w tym ponad 100 dużych (m.in. Kreta, Rodos, Aubeja), łącznie zajmujących około 20% ze 132 tysięcy kilometrów kraju. Z trzech stron Grecję oblewa Morze Śródziemne, Adriatyk i Morze Jońskie. Zdecydowaną większość kraju pokrywają góry, o przeciętnej wysokości ok.1500 m. Skupiska wodne to przede wszystkim górskie rzeczki, latem zanikające. Najdłuższą rzeką Grecji jest Aliakmon. Tysiące wysp i urokliwych zatoczek w połączeniu z łagodnym klimatem sprawiają, że rejsy w Grecji cieszą się tak dużą popularnością.
Grecki podzwrotnikowy śródziemnomorski klimat charakteryzuje się gorącymi, suchymi latami, oraz ciepłymi, deszczowymi zimami.
Grecja liczy 10 milionów ludzi, warto dodać, że drugie tyle przebywa za granicą, głównie w USA. Najliczniejszą mniejszością są Albańczycy, co wzbudza niechętne reakcję reszty społeczeństwa. Zdecydowana większość Greków jest wyznania Greckiego Kościoła Ortodoksyjnego (Prawosławnego). Warto zauważyć, że Grecja ma najwyższy wskaźnik małżeństw i najniższy rozwodów w całej Unii Europejskiej. Grecja do momentu rozszerzenia Unii była jej najbiedniejszym członkiem.
Historia Grecji sięga pięciu tysięcy lat wstecz. Pierwsze kultury – cykladzka, minojska i mykeńska wywarły duży wpływ na kształtowanie się przyszłej państwowości. Kolejne ludy stawały się władcami Peloponezu, aż 1500 lat przed naszą erą półwyspem zawładnęli Achajowie, biegle władający bronią z brązu. Rozwój kultury Achajów zakończony został przez ludy Dorów, które opanowały sztukę przetapiania żelaza. Większość zabytków, dzieł sztuki, zostało zniszczone przez najeźdźców. Kolejno powstawały państwa-miasta (polis), charakterystyczne dla tej epoki, do najsłynniejszych należały Ateny, Sparta, Efez i Korynt. Grecy przejęli i przekształcili w tym czasie alfabet fenicki. Wraz z ukształtowaniem się większej liczby polis, nastąpiło kolejne ożywienie kulturalne. Poszczególne miasta obrały każde swoją ścieżkę rozwoju i tak w Atenach kwitła demokracja ateńska, Sparta oparła swoją przyszłość o sztukę wojenną. W Delfach odbyły się pierwsze igrzyska olimpijskie. Jednocześnie trwał okres wielkiej kolonizacji, Grecja swoją kulturą i zwyczajami opanowywała coraz to kolejne regiony południowej Europy. Od V wieku p.n.e. rozpoczęły się wojny najsilniejszego polis – Aten z Persami, słynne Termopile odbyły się w roku 480 p.n.e. Rozkwit kulturalny Aten osiągnął szczyt w ”złotym wieku”, w okresie panowania Peryklesa (443 - 429 p.n.e.). Pod koniec jego panowania rozpoczęła się Wojna Peloponeska, Aten ze Spartą. Wojna ta zakończyła się porażką Aten. Sparta uległa 30 lat później koalicji Ateny-Teby. Teby zaś, Macedończykom z Filipem II na czele. Syna Filipa Aleksander Wielki, na trwałe zapisał się w światowej historii, za jego czasów ziemie opanowane przez Grecję sięgały od Egiptu po Indie. Imperium jednak nie przetrwało próby czasu po śmierci Imperatora. Najważniejszymi miastami regionu stały się Rzym i Aleksandria.
Na przełomie II i I wieku p.n.e. Rzymowi ulegały coraz to kolejne części regionu, jako ostatnie upadły Egipt z Aleksandrią, Grecja znalazła się pod panowaniem Rzymu w roku 146 p.n.e., po zburzeniu i spaleniu Koryntu. Dawna potęga została sprowadzona do roli rzymskiej kolonii. W pierwszych dwóch wiekach naszej ery, Grecja zaczęła przesiąkać chrześcijaństwem. Kultura i język grecki były czynnikami łączącymi wielonarodowe Cesarstwo Wschodniorzymskie, wyodrębnione w IV wieku z imperium rzymskiego. W 323 roku, jego stolicą ustanowiono Konstantynopol.
W okresie Bizancjum Grecja przyjęła chrześcijaństwo (obrządek prawosławny), rozpoczęły się prześladowania wyznawców starej religii, zaprzestano organizacji igrzysk, świątynie przerabiano na kościoły. W roku 1204 na terenach Azji Mniejszej i Grecji utworzono Cesarstwo Łacińskie, które upadło w 1453 roku wraz z opanowaniem Konstantynopola przez Turków. Okupacja Grecji przez Turków trwała aż 400 lat. Turcy pozwolili jednak na zachowanie tożsamości narodowej, języka, zwyczajów Grekom. Kreta i Wyspy Jońskie zostały pod władaniem Wenecjan, którzy okupantami byli o wiele gorszymi niż wyznawcy Islamu.
W XVIII wieku wybuchło nieudane powstanie przeciw władzy tureckiej. Podobnie zakończyła się rewolta Aliego Paszy roku 1819. W 1821r. stowarzyszenie Filiki Heteria zainicjowało rewoltę greckich oficerów, na Peloponezie i wyspach, rewolta przeistoczyła się w powstanie greckie. Turkom udało się stłumić dążenia narodowowyzwoleńcze po raz kolejny, ale ich porażka w wojnie z Rosją w 1829 roku umożliwiła rok później proklamowanie niepodległości przez Grecję. Za system rządzenia przyjęto monarchię. W 1881 roku, po przegranej przez Turcję wojnie, przyłączono do Grecji południowy Epir i Tesalię. Jedynia mediacja mocarstw sprawiła, że w 1897r. po porażce w wojnie z Turcją Grecja nie poniosła strat terytorialnych. Sprzymierzenie się z bałkańskimi państewkami na początku XX wieku, przyniosło zwycięstwo w wojnach bałkańskich (1912-1913r.) i powiększenie swojego terytorium o Epir, Macedonię (1912r.), Kretę oraz wschodnie wyspy Morza Egejskiego (1914r.).
Udział w I Wojnie Światowej rozpoczął się w 1917 r., Grecy przystąpili do działań po stronie zwycięskiej Ententy i wraz z siłami koalicji opanowali Bułgarię i pomogli w wyzwalaniu Turcji. Przyniosło to wymierne efekty, Traktat Wersalski przyznał Grekom Trację, część wysp morza Egejskiego i część Azji Mniejszej ze Smyrną. Spór z Turkami o Trację Zachodnią i Smyrnę doprowadził w 1920r. do wojny, którą Grecy przegrali w 1922r, co zapoczątkowało okres głodu i biedy, oraz walki politycznej rojalistów z republikanami.
II Wojna Światowa miała być dla Greków neutralna, jednak już w 1940 r. wojska faszystowskich Włoch wkroczyły do Grecji. Zmuszonej do wojny Grecji udało się obronić swoje terytorium i przenieść wojnę na teren Albanii. W kwietniu 1941 r. Włosi uzyskali pomoc korpusów niemieckich, i w krótkim czasie opanowali Bałkany wraz z Grecją. Okupacja trwała do października 1944 r. Partyzantką kierowali głównie komuniści, jako zaś że po wojnie rządy przyznano prawicy (monarchii), do 1949 r. trwała wojna domowa. Po jej zakończeniu partie komunistyczną zdelegalizowano.
Okres rozwoju Grecji możliwego głównie dzięki Planowi Marshalla, zakończony został w 1967 roku wraz z juntą, tzw. Czarnych Pułkowników. Junta zakończyła się siedem lata później, zaś w wyniku referendum Grecja przestała być monarchią i stała się republiką. Rok 1980 to kolejny konflikt z Turcją zakończony podziałem Cypru na dwie rywalizujące strefy. W 1981 roku Grecję przyjęto do EWG, gdzie wsławiła się głównie zmarnowaniem olbrzymich środków finansowych przeznaczonych na rozwój biedniejszych regionów. Proklamowanie niepodległości w 1991 r. przez Macedonię (otwarcie mówiącą o konieczności odłączenia od Grecji greckiej Macedonii z Salonikami) spotkało się z protestami Greków, oraz popieraniem Serbów w wojnie z Macedończykami. Dopiero w 2000 r. osiągnięto poprawę gospodarki greckiej oraz kompromis z sąsiadami, przede wszystkim Macedonią i Turcją. W 2004 r. w Grecji odbyły się Igrzyska Olimpijskie, które istotnie wspomogły rozwój Grecji.
Rejsy w Grecji – zaczynamy!
Rejsy, podczas których zwiedzimy Grecję nabrzeżną, rozpocząć należy oczywiście od jej stolicy Aten, z perłą tego miasta – liczącym 2500 lat, Akropolem. Na leżącym pośrodku miasta wzgórzu, do dziś przetrwały ruiny najwspanialszych budowli starożytnej Grecji, czyli Partenonu, Propylejów, świątyni Nike Apteros i Erechtejonu. Partenon jest zbudowaną 400 lat p.n.e. świątynią na cześć bogini mądrości Ateny. Prostokątna świątynia liczy 69,51 metrów na jednym boku (dach wsparty siedemnastoma 10 metrowymi kolumnami) i 30,86 metrów na krótszym (8 kolumn).
Propyleje nigdy nie zostały dokończone (przez wojny Peloponeskie). Budynek ten był elementem murów obronnych i jednocześnie wejściem na wzgórze. Był on wielokrotnie przebudowywany m.in. przez Turków. Na prawo od Propylejów wznosi się mała świątynia bogini zwycięstwa Nike, do świątyni prowadzą oddzielne schody, więc można dotrzeć do niej nie wchodząc na sam szczyt Akropolu. Centrum Akropolu zawsze był Erechtejon. Ta świątynia to hołd oddany Erechteuszowi, greckiemu herosowi. Wiele mitów kończyło się właśnie tutaj, tu trwała walka Posejdona z Ateną o panowanie nad miastem… najbardziej znanym elementem budowli są kariatydy, czyli rzeźby kobiet, wspierające południowy dach świątyni.
Dzielnica Plaka będąca jednocześnie najstarszą dzielnicą miasta, leżącą u samych stóp Akropolu, z Łukiem Hadriana, za czasów rzymskich oddzielającym dzielnice rzymskie od miejscowych. Ale Ateny to nie tylko Akropol. Ze wzgórza udajmy się na Starożytną Agorę ze świątynia Hefajstosa. To właśnie tu odbywały się wiece, tu powstawała demokracja ateńska.
Kolejna godna zwiedzenia dzielnica to dzielnica Monastiraki, z cmentarzem Keramejkos i rzymską Wieżą Wiatrów była centrum miasta za czasów panowania tureckiego. Plac Syntagma przy gmachu parlamentu, znany jest z Grobu Nieznanego Żołnierza i pełniących przy nim służbę, żołnierzy w ludowych strojach. Spragnieni odpoczynku w otoczeniu pięknej przyrody powinni udać się do Ogrodu Królewskiego, kończącego się Pałacem Prezydenckim.
Pierwsze igrzyska nowożytne, które odbyły się w 1896 roku w Atenach zaadaptowały stary rzymski stadion – Stadion Kallimarmaro, pamiętający czasy igrzysk panateńskich i walki gladiatorów. Najpiękniejszy widok panoramy Aten można obejrzeć ze Wzgórza Lykabettus najwyższego wzniesienia Aten (277 m) na którego szczyt, na którym znajduje się kapliczka św. Jerzego, teatr Lykavittos można udać się pieszo lub kolejką linową-szynową. Nie brakuje w Atenach oczywiście muzeów, teatrów, galerii i innych przybytków kultury i sztuk. Do najbardziej godnych polecenia można zaliczyć Narodowe Muzeum Historyczne, Muzeum Miasta Aten, Muzeum Akropolu, Narodowe Muzeum Archeologiczne, Muzeum Sztuki Cykladzkiej, Muzeum Bizantyjskie, Muzeum Wojny. Tuż koło Aten znajduje się bizantyjski klasztor z XIw. Najważniejszą jego ozdobą są przepiękne mozaiki.
Drugim co do wielkości miastem Grecji są Saloniki, będące jednocześnie najważniejszym portem Grecji (ważniejszym nawet od Pireusu). Wpływając do Salonik ujrzymy Białą Wieżę. Samo miasto, jest bogate przede wszystkim w zabytkowe obiekty sakralne, takie jak Agia Sofia, Agios Dimitros, Agioi Apostoloi i Agia Aikaterini. Przez pięć lat XIX wieku stolica Grecji znajdowała się w nadmorskim Nafplionie. Warto odwiedzić to urokliwe miasteczko, by ujrzeć twierdzę Palamedesa, oraz wiele pamiątek po czasach, gdy rządzili tu Wenecjanie.
Greckim Gibraltarem zwana jest Monemvasia. Miasto, dawny port bizantyjski, całe otoczone murem położone jest na wyspie, do której prowadzi jedynie grobla. W historii miasto to nie obroniło się jedynie pod koniec XIX wieku. Na ponad 60metrowym klifie wznosi się Świątynia Posejdona, w przeszłości wskazująca swoimi kolumnami drogę Marynarzom. Wszystko to w tle pięknej scenerii Morza Egejskiego, znajduje się na przylądku Sunion. Grecja to nie tylko kontynent. Przepływając koło rozlicznych greckich wysp warto odwiedzić Kretę, ojczyznę Greka Zorby. W Knossos i Fajtos znajdują się ruiny starożytnych pałaców. Nadmorskie miasteczka są bogate w tureckie i weneckie budowle, w Rethymnon znajduje się największa wenecka twierdza, Chania i Heraklion to także fortece, ulice, meczety… Odwiedzając Kretę warto poświęcić kilka godzin na przejście najdłuższego wąwozu Europy – Samarii.
Inną godną uwagi wyspą jest Thira, wyspa będąca częścią wulkanu. Znajdują się tam świetnie zachowane ruiny, zniszczonego eksplozją wulkanu ponad 35 wieków temu miasteczka. Żeby mieć pełen obraz Grecji, musimy skierować się z nabrzeża w głąb lądu. Najsłynniejszą nazwą powstałą w Grecji, jest olimpiada. Wzięła się ona od nazwy miasteczka – Olimpii, gdzie przed tysiącami laty odbywały się owe igrzyska. Po dziś dzień można znaleźć pozostałości zawodów, oprócz tego Olimpia zachęca do zwiedzania warsztatem Fidiasza, pozostałościami świątyń Hery i Zeusa.
Ruiny świętego kręgu Apollina, teatr, świętą drogę można zwiedzić w Delfach, miejscu, gdzie istniała słynna wyrocznia. Czternaście tysięcy ludzi mogło wejść do amfiteatru, dysponującym niesamowitą akustyką w Epidaurus. Miejsce wciśnięte między góry, po dzień dzisiejszy przyciąga tysiące turystów. Nad Równiną Tesalską górują tzw. Meteory. To kompleks 13 klasztorów, umiejscowionych na gigantycznych filarach. Sześć z nich można zwiedzać, zaś widok na równinę z samej góry jest porażający.
Mało kto wie, o autonomicznej republice mnichów w tzw. Wielkiej Ławrze, na szycie Athos, na wschodzie Półwyspu Chalcydyckiego. Wejść mogą tam niestety tylko mężczyźni, po uzyskaniu odpowiednich zezwoleń. Naszą wycieczkę po Grecji warto zakończyć w Mykenach, gdzie najbardziej przyciągającym turystów zabytkiem jest Skarbiec Atreusza. Dość dobrze zachowane w Mykenach są także ruiny Cytadeli.
Rejsy w Grecji należą do bezpiecznych i przyjemnych jednakże należy zachować ostrożność ze względu na nieprzewidywalną pogodę. Jeżeli chodzi o samo żeglowanie wodami greckimi najbardziej godne polecenia są okolice Wysp Jońskich gdzie najłatwiej o przystań w razie burzy, gdyż przystanie są tam dosłownie co kilkanaście kilometrów. Bardziej doświadczeni żeglarze chętnie wybiorą się na Cyklady, gdzie cała żegluga uzależniona jest od wiatru Meltemi, porywistego i często zmieniającego kierunek. Przy półwyspie Peloponez i Wyspach Sarońskich wpływ Meltemi nie jest tak duży, jednak należy się z nim liczyć.
